De vergeten staking ‘tegen uitzending naar Indonesië’

Onlangs stemde het Kabinet eindelijk in met een onafhankelijk, wetenschappelijk onderzoek naar de oorlogsmisdaden in Nederlands-Indië, eind jaren ’40. Het werd tijd, na decennia soebatten over de vraag of het geweld tijdens de dekolonisatiejaren onder de loep kon worden gelegd. Toevallig kwam ik gisteren een artikel tegen over de politionele acties in Indonesië dat zeventig jaar geleden in het Zaanse dagblad De Typhoon stond. Ik wist niet dat er in de Zaanstreek (en in Amsterdam) destijds op zo’n grote schaal werd gestaakt tegen de uitzending van Nederlandse militairen naar ‘Ons Indië’. Vijf jaar na de Februaristaking lag de Zaanstreek opnieuw deels plat uit protest tegen oorlogsmisdaden.

Het artikel:

“Een groote golf van protest gaat door onze streek tegen de uitzending van Nederlandsche militairen naar Indonesië. In de vroege morgenuren gingen de meisjes van Verkade niet aan het werk, de jongens volgden en later nam het geheele personeel aan de staking deel.
Ook bij Albert Heijn had men het werk voor enkele uren neergelegd. Hier ging het ook om het geheele personeel, dat wel in de fabriek aanwezig was, maar niet werkte. De fabrieken van Hille vertoonden een zelfde beeld, terwijl wij in den loop van den morgen het personeel van Bruynzeels fabrieken door de Westzijde zagen wandelen, zich aansluitend bij verscheidene andere groepen van de voedingsmiddelenfabrieken.
Velen, die per trein naar Amsterdam moesten, durfden dit niet goed aan, daar er berichten waren binnengekomen, dat daar het volledige trampersoneel in staking was. Een enkele tram reed dan ook, meldde onze speciale verslaggever uit de hoofdstad. Ook op de dokken had men het werk neergelegd.
Geleidelijk aan breiden de stakingen in Amsterdam zich uit. Op het oogenblik zijn ook de gasfabriek en de waterleiding in staking gegaan, de veemen liggen stil en bij steeds meer bedrijven in het havengebied leggen de arbeiders het werk neer.
De oorspronkelijke opzet om eenige uren te staken uit protest zal zich ook wel in de Zaanstreek uitbreiden tot een staking van langeren duur, daar het personeel in de hoofdstad heeft besloten vierentwintig uur achtereen het werk te laten rusten. Alles verloopt zeer ordelijk.
Zoojuist vernemen wij, dat ook op de Blikfabrieken te Krommenie het werk is neergelegd.”

Hoewel er duizenden Zaankanters voor een paar uur of een etmaal het werk neerlegden, ben ik geen Zaanse foto’s tegengekomen van deze staking. Wel onderstaande foto van rellen in Amsterdam op 24 september 1946, een uitvloeisel van demonstraties daar tegen de militaire zendingen naar Nederlands-Indië.
Wie heeft…?
adam

0 reacties op “De vergeten staking ‘tegen uitzending naar Indonesië’”

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *